Stick-up expo in de Tank

February 26, 2020

Helemaal nieuw is het fenomeen niet, maar toch is het de laatste jaren aan een serieuze opmars bezig in steden overal ter wereld: stickertags. Vandalisme, vervuiling of toch kunst, wie zal het zeggen? Wel, de Brugse artiest Tom Roose! Op schrikkeldag 29 februari stelt hij in de exporuimte van de Tank stickers van over de hele wereld tentoon in het kader van de WAWWA-reeks van Het Entrepot, waarin Tank-bewoners één keer per maand carte blanche krijgen.
 

 

 

Stickers zijn geen werelderfgoed
Stickerart is een onderdeel van streetart. Het kent zijn oorsprong in de jaren 90 en is gegroeid vanuit de wereld van graffiti en tags. “Stickers zijn eigenlijk veel meer een grijze zone tussen legaal en illegaal,” vertelt Tom. “Het is een manier om heel makkelijk in het straatbeeld te verschijnen als illustrator, artiest of grafisch ontwerper. Het is gewoon veel makkelijker dan bijvoorbeeld tags. Het neemt geen tijd in beslag: je maakt je sticker thuis en het kleven duurt een paar seconden.”

Het is niet omdat het in Brugge relatief weinig voorkomt, dat stickerart daarom niet aanwezig is. Dat heeft allemaal te maken met de grijze zone waarin het fenomeen zich bevindt, zo stelt Tom: “Het komt meer voor, dus de overheid gaat er ook meer aandacht aan besteden. Je ziet het ook hier in Brugge. Er zijn diensten die de stickers gaan verwijderen. Brugge is UNESCO-werelderfgoed en moet heilig blijven voor de toeristen. Ook in Brussel of Gent halen ze dat weg, maar in mindere mate. Het fenomeen is hier ook nog relatief klein. In Duitsland zie je bijvoorbeeld dat de stickercultuur veel meer leeft. Elke verkeerspaal en elk verkeerslicht in Berlijn of Hamburg is volgestickerd. Er wordt ook weinig moeite gedaan om het te verwijderen. Het is daar een veel groter fenomeen en dus veel moelijker tegen te gaan.”

Indonesië, Rusland en Nieuw-Zeeland
Het is al de tweede editie van de stick-up expo, georganiseerd door Tom in samenwerking met Het Entrepot. Waar in de eerste editie op autoloze zondag een aantal stickers heel groot werden uitgeprint en tentoongesteld, is het nu de bedoeling om kunstenaars en stickerartiesten hun werk te laten inzenden. “We kregen heel veel verschillende soorten. Sommige artiesten ontwerpen dit digitaal en laten het op vinyl plaatsen bij een drukker. Maar je hebt bijvoorbeeld ook een hele cultuur waarbij blanco’s gebruikt worden: voorgemaakte stickers om op te tekenen of tags op te zetten. Stickerart is een heel verscheiden wereld met heel veel verschillende manieren om het medium te gebruiken.”

Dat het nog niet echt een groot Belgisch fenomeen is, zie je in de reactie die er kwam op de open call die Tom deed voor de expo. Slechts zo’n 10% van de inzendingen kwam uit België. “Mijn oproep is veel verder geraakt dan ik zelf had kunnen dromen. Ik heb post ontvangen uit Indonesië, Rusland, Nieuw-Zeeland… Ik heb meer dan 70 enveloppes gekregen met grote hopen stickers in.”

Trading
Tom is zelf nog maar een jaar of vier bezig met stickers en pas sinds een tweetal jaar echt betrokken in de stickercommunity. “Al in m’n jeugd lette ik op al die kleine details in het straatbeeld. Op reis met m’n ouders in Parijs of Rijsel was dat altijd al een ontdekkingstocht, die kleine elementen in het straatbeeld. De stickers en tags die je ziet, zijn een opening naar de lokale cultuur die daar heerst, een soort open deurtje om te zien wat daar populair is. Je kan zo een deel van die cultuur opsnuiven zonder er te wonen.”

“Ik ben dan grafische vormgeving gaan studeren en graffiti beginnen doen,” gaat hij verder. “En van daaruit dan uiteindelijk in de stickercommunity beland. Het is eigenlijk een heel goedkope en makkelijke manier om in het straatbeeld te komen. Treinen en bussen gaan bespuiten vergt veel organisatie en je pak-kans is heel groot. Bij stickers is het meer van ‘just do it’. Je kan zeer makkelijk en goedkoop tienduizend stickers drukken, er wat in je zak steken en overal snel gaan rondhangen.”

Het basisidee van de expo - stickerartiesten die hun stickers opsturen - is eigenlijk de normaalste zaak van de wereld in die middens, stelt Tom: “In de community gaat het om ‘trading’: ik zend een pakketje naar daar en zij zenden eentje terug. Het is een soort nultransactie om zo heel makkelijk je werk te verspreiden in andere landen, wat dan weer een manier is om naam en faam te krijgen zoals bij gewone tags. Ik ben vanuit dat idee vertrokken voor de expo en heb m’n oproep gedaan.”

Toeristische trekpleister
Maar nu brengt hij dus de streetart weg van de straat en in de expozaal. Het wordt bijna een cliché in de streetart: straatkunst in een galerie om zo voor een contrast te zorgen. Maar het is ook een statement voor Tom: “Het is gewoon heel moeilijk om in Brugge te overleven als stickerartiest. Het hee
ft echt niet veel nut om ze te hangen want ze worden toch snel verwijderd. Dit is mijn manier om de kunst toch wat exposure te geven in Brugge. Ik weet tenminste dat het gaat blijven hangen en dat mensen zo in aanraking gaan komen met de stickercultuur, want hier is het gewoon niet in het straatbeeld te zien. Zo toon ik: het kan ook in Brugge en het is geen vandalisme.”

“Het zou bijvoorbeeld ook tof zijn om een vaste locatie te hebben in de binnenstad waar het mag. Het zou dan ook een toeristische trekpleister kunnen worden. Streetart is een wereldwijd fenomeen, je kan dat niet tegenhouden. Je kan dat gewoon niet winnen als overheid. Zorg dus voor een soort legalisering. Zorg dat er plaatsen zijn waar dat kan. En dat kan hand in hand gaan met toerisme. Tot nu toe is Brugge op dat vlak redelijk conservatief. Als je kijkt naar Oostende zie je dat ze daar fantastische projecten doen met streetart, zoals The Crystal Ship.”

Overload aan prikkels
Met deze expo’s bewijst Tom dat het heel wat mensen aanspreekt. “Op de vorige editie in september zijn er veel jonge gezinnen gepasseerd. Het was  heel tof om te zien hoe jongeren daarop reageren. Het is een heel kleurrijke en boeiende cultuur met een overload aan prikkels, iets wat de jeugd aanraakt. Dat is ook de reden dat ik nu nog een editie organiseer en hopelijk nog meer. Ik zie het als een proces en ik weet niet waar het gaat eindigen, maar ik hoop alleszins op een vaste plaats voor stickercultuur.”

Stick-up expo
De Tank
29 februari 2020

 

Share on Facebook
Share on Twitter
Please reload